قاجار
ناصرالدینشاه
شاه نیمقرن ناصری
سالهای سلطنت
هجری شمسی
۱۲۲۷ تا ۱۲۷۵
شاهنشاهی
۲۴۰۷ تا ۲۴۵۵
میلادی
۱۸۴۸ تا ۱۸۹۶
هجری شمسی تقویم اصلی این دفتر است. شاهنشاهی همان سال خورشیدی است به اضافهٔ ۱۱۸۰؛ رسمیت دولتیاش از ۱۳۵۴ است، نه از روزگار مشروطه.
درازترین سلطنت قاجار. امیرکبیر را آورد و کشت. امتیازها داد و پس گرفت. سفر فرنگ دید و روزنامه و دارالفنون را تاب آورد تا جایی که به تخت آسیب نزند. با گلولهٔ میرزا رضای کرمانی افتاد. کسروی بیداری توده را از همین عهد میآغازد.
منابع
احمد کسروی — تاریخ مشروطهٔ ایران
گفتار یکم
کسروی عهد ناصری را زمینهٔ بیداری مینویسد: سپهسالار، ملکم، سید جمال، روزنامه، دبستان، و سپس امتیازها و وامها. شاه را خودکامه میبیند اما علت را فقط در شخص او نمیگذارد.
رجال این سلطنت
- میرزا تقیخان امیرکبیراصلاحگر کشتهشدهٔ آغاز ناصری
- میرزا حسینخان سپهسالاراصلاحگر دیوانی عهد ناصری
- میرزا ملکمخان ناظمالدولهنویسندهٔ قانون و از پیشاهنگان فکر مشروطه
- سید جمالالدین اسدآبادیبیدارگر سیّار؛ منتقد دربار ناصری
رویدادها
- نهضت تنباکودی ۱۲۶۹