سپهسالار · مشیرالدوله
میرزا حسینخان سپهسالار
اصلاحگر دیوانی عهد ناصری
- تبار و خاستگاه
- قزوین؛ دیوان ناصری.
- خانواده
- میرزا حسینخان مشیرالدوله سپهسالار.
- پایگاه اجتماعی
- صدراعظم اصلاحگر. نه مجتهد نه ایلخان.
- چرا در این داستان است
- عدلیه و امتیاز رویتر در یک زندگی. کسروی او را در مقدمات میگذارد.
خلاصه
صدراعظم ناصرالدینشاه پس از امیرکبیر. قانون عدلیه و مناسبات فرنگ را پیش برد و امتیاز رویتر را هم او زمینه ساخت. کسروی برنامهاش را اصلاحی میداند. خواننده باید هم عدلیه را ببیند هم امتیاز را.
زندگی و کار
اصلاح و امتیاز
پس از امیرکبیر جدیترین کوشش نهادسازی است. آدمیت شکستش را به دربار و سفارت نسبت میدهد. خواننده باید هم عدلیه را ببیند هم رویتر را.
داوری منابع
اینها حکم تاریخ نیستند. حرف هر کتاب جدا آمده تا کسروی با ناظمالاسلام یا براون قاطی نشود.
احمد کسروی — تاریخ مشروطهٔ ایران
گفتار یکم؛ حاجی میرزا حسینخان سپهسالار
کسروی او را سالها پس از امیرکبیر دارای برنامهٔ اصلاح مینویسد. ستایش محدود است؛ نامش را در شمار مقدمات میآورد.
فریدون آدمیت — ایدئولوژی نهضت مشروطیت ایران
اصلاحات سپهسالار
آدمیت سپهسالار را جدیترین کوشش نهادسازی پیش از مشروطه میداند، و شکستش را به دربار و سفارتها نسبت میدهد.
پادشاه همزمان
- ناصرالدینشاهشاه نیمقرن ناصری
پیوستگان
- میرزا تقیخان امیرکبیراصلاحگر کشتهشدهٔ آغاز ناصری