عصر ناصری
دی ۱۲۶۹
شاهنشاهی
دی ۲۴۴۹
میلادی
ژانویه ۱۸۹۱
این ورقه بخشی از نهضت تنباکو و لغو امتیاز رژی است. اخراج زمستانی سید جمال از شاهعبدالعظیم، او را به بصره رساند؛ از همانجا نامه به میرزای شیرازی رفت و نهضت تنباکو را به مرجعیت سامرا گره زد.
خلاصه
بستنشینی هفتماهه سید جمالالدین در حرم شاه عبدالعظیم، پخش شبنامههای خلع شاه، یورش مأموران محمدحسن یوزباشی به حرم، ضربوشتم میرزا رضا کرمانی و نفی بلد خفتبار سید جمال در سرمای زمستان تا مرز عثمانی.
زمینه
بازگشت دوم سید جمال به ایران در ۱۲۶۸ و ستیز با امینالسلطان بر سر امتیاز رژی و بانک، در خطوط ۱ تا ۱۰۰۳ پادکست بسط نیافته است.
چه رخ داد
۱. بست شاهعبدالعظیم
هفت ماه در حرم بست نشست و شبنامه خلع شاه پخش کرد. در دی ۱۲۶۹ مأموران به حرم تاختند، میرزا رضا کرمانی را شلاق زدند و جمال بیمار را بیبالاپوش در سرما تا خانقین نفی بلد کردند.
۲. بصره و تنباکو
از بصره به میرزای شیرازی نامه رفت. پیوند او با تاج قاجار برید. تهییج میرزا رضا به قتل شاه میوه همان اخراج است.
ورقهٔ وابسته
مناظره فلسفی سید جمالالدین اسدآبادی با ارنست رنانمناظره با رنان چهرهٔ اروپایی همان مردی است که چند سال بعد از بصره به میرزای شیرازی نامه نوشت.
متن کامل این ورقهپیامد
اخراج زمستانی او را به نهضت تنباکو و سپس به ترور حرم شهرری گره زد. جزئیات گفتاری در این پرونده از خط ۱۰۰۳ به بعد است.
داوری منابع
اخراج خشن سید جمال از حرم، کینه خونینی در دل مریدان او کاشت که ۵ سال بعد شلیک تپانچه میرزا رضا را رقم زد.
دوره
پادشاه
کسان
- سید جمالالدین اسدآبادیمروج اتحاد اسلام و محرک انقلاب فکری
هدایت مجالس شبانه و انتشار بیانیههای ضدسلطنت در حرم شهرری.
- میرزا رضا کرمانیعامل ترور ناصرالدینشاه؛ مرید سید جمالالدین
فریادخواهی در بازار ری و تحمل شلاق و حبس در جریان اخراج مرادش.
- میرزا علیاصغرخان امینالسلطانصدراعظم سهپادشاه قاجار؛ کشتهٔ بهارستان
صدور دستور دستگیری و اخراج خشونتبار سید جمال از ایران.
- حاج محمدحسن امینالضرببزرگتاجر و رئیس ضرابخانه؛ بانی مجلس وکلای تجار
میزبانی پیشین از سید جمال در عمارت شخصی خود در تهران.