# گاهنامهٔ مشروطه

> Sourced companion corpus for Ahmad Kasravi's History of the Iranian Constitutional Revolution. Shamsi-first dates. Judgments attributed. No Abrahamian/Katouzian class framing.

This is the machine index. Fetch `/api/catalog` for IDs and relations, `/api/full` for the complete JSON corpus, or `/llms-full.txt` for one markdown file.
Dates are Hijri Shamsi first, then Imperial (Shamsi+1180), then Gregorian.
Source judgments are attributed. Do not flatten Kasravi into 'the facts'.

## Endpoints

- Catalog JSON: https://mashrooteh.org/api/catalog
- Full JSON: https://mashrooteh.org/api/full
- Full markdown: https://mashrooteh.org/llms-full.txt
- One entry: https://mashrooteh.org/api/entries/{person|event|monarch|period}/{id}
- One entry markdown: https://mashrooteh.org/api/entries/{kind}/{id}?format=md
- Human index: https://mashrooteh.org/fehrest
- Sources: https://mashrooteh.org/manabe
- Agent notes: https://mashrooteh.org/for-agents

## People

- [مظفرالدین‌شاه](https://mashrooteh.org/shakhs/mozaffar-person): شاه فرمان و قانون اساسی
- [محمدعلی‌شاه](https://mashrooteh.org/shakhs/mohammad-ali-person): شاه کودتا و استبداد صغیر
- [احمدشاه](https://mashrooteh.org/shakhs/ahmad-person): شاه صغیر پس از فتح تهران
- [عبدالمجید میرزا عین‌الدوله](https://mashrooteh.org/shakhs/ain-al-dowleh): صدراعظم آغاز جنبش؛ سپس فرماندهٔ سپاه دولتی بر تبریز
- [میرزا علی‌اصغرخان امین‌السلطان](https://mashrooteh.org/shakhs/amin-al-soltan): صدراعظم ناصری و مظفری؛ صدراعظم بازگشت‌کردهٔ محمدعلی‌شاه
- [میرزا علی‌خان امین‌الدوله](https://mashrooteh.org/shakhs/amin-al-dowleh): صدراعظم اصلاح‌گر کوتاه‌عمر، پیش از بست‌نشینی‌ها
- [حسین پاشاخان امیربهادر جنگ](https://mashrooteh.org/shakhs/amir-bahador): رجل دربار محمدعلی‌شاه؛ از ارکان کودتای باغشاه
- [میرزا جوادخان سعدالدوله](https://mashrooteh.org/shakhs/saad-al-dowleh): رجل بدخواه مجلس در دربار محمدعلی‌شاه
- [ابوالقاسم‌خان ناصرالملک](https://mashrooteh.org/shakhs/naser-al-molk): واسطهٔ آغاز کار؛ نایب‌السلطنهٔ احمدشاه
- [شابشال‌خان](https://mashrooteh.org/shakhs/shapshal): معلم روسی‌مشرب شاه؛ نماد نفوذ دربار در روایت کسروی
- [مسعود میرزا ظل‌السلطان](https://mashrooteh.org/shakhs/zell-e-soltan): شاهزادهٔ مقتدر اصفهان؛ رقیب کنارگذاشته‌شدهٔ ولیعهدی
- [سید محمد طباطبایی](https://mashrooteh.org/shakhs/tabatabai): پیشوای روحانی مشروطه در تهران
- [سید عبدالله بهبهانی](https://mashrooteh.org/shakhs/behbahani): پیشوای سیاسی‌تر روحانیان مشروطه‌خواه تهران
- [شیخ فضل‌الله نوری](https://mashrooteh.org/shakhs/sheikh-fazlollah): پیشوای شرعی مخالف مشروطهٔ عرفی
- [ملا محمدکاظم آخوند خراسانی](https://mashrooteh.org/shakhs/akhund-khorasani): پشتیبان نجفی مشروطه
- [شیخ عبدالله مازندرانی](https://mashrooteh.org/shakhs/mazandarani): مرجع حامی مشروطه در نجف
- [میرزا علی ثقةالاسلام تبریزی](https://mashrooteh.org/shakhs/seqat-al-islam): مجتهد تبریز؛ کشتهٔ اشغال روس
- [ستارخان](https://mashrooteh.org/shakhs/sattar-khan): فرماندهٔ مقاومت تبریز
- [باقرخان](https://mashrooteh.org/shakhs/baqer-khan): فرماندهٔ محلهٔ خیابان در مقاومت تبریز
- [علی مسیو](https://mashrooteh.org/shakhs/ali-monsieur): سازمان‌دهندهٔ مخفی مشروطه در تبریز
- [علی‌قلی‌خان سردار اسعد بختیاری](https://mashrooteh.org/shakhs/sardar-asad): فرماندهٔ ستون بختیاری در فتح تهران
- [نجف‌قلی‌خان صمصام‌السلطنه](https://mashrooteh.org/shakhs/samsam): گشایندهٔ اصفهان؛ رئیس‌الوزرای سال‌های بعد
- [محمدولی‌خان تنکابنی سپهدار اعظم](https://mashrooteh.org/shakhs/sepehdar): فرماندهٔ ستون گیلان در فتح تهران
- [یپرم‌خان داویدیان](https://mashrooteh.org/shakhs/yeprem): فرماندهٔ مجاهد ارمنی؛ رئیس نظمیهٔ تهران
- [ولادیمیر لیاخوف](https://mashrooteh.org/shakhs/liakhov): فرماندهٔ بمباران مجلس
- [هاوارد باسکرویل](https://mashrooteh.org/shakhs/baskerville): کشتهٔ آمریکایی محاصرهٔ تبریز
- [رحیم‌خان چلبیانلو](https://mashrooteh.org/shakhs/rahim-khan): فرماندهٔ ایلی سپاه شاه بر تبریز
- [سید حسن تقی‌زاده](https://mashrooteh.org/shakhs/taqizadeh): رادیکال مجلس اول؛ رجل بعدی دولت
- [نصرالله بهشتی ملک‌المتکلمین](https://mashrooteh.org/shakhs/malek-al-motekallemin): واعظ مشروطه؛ کشتهٔ باغشاه
- [میرزا جهانگیرخان صور اسرافیل](https://mashrooteh.org/shakhs/jahangir-khan): روزنامه‌نگار تندرو؛ کشتهٔ باغشاه
- [علی‌اکبر دهخدا](https://mashrooteh.org/shakhs/dehkhoda): قلم صور اسرافیل؛ لغت‌نویس بعدی
- [میرزا ملکم‌خان ناظم‌الدوله](https://mashrooteh.org/shakhs/malkom): نویسندهٔ قانون و از پیشاهنگان فکر مشروطه
- [سید جمال‌الدین اسدآبادی](https://mashrooteh.org/shakhs/asadabadi): بیدارگر سیّار؛ منتقد دربار ناصری
- [میرزا حسین‌خان سپهسالار](https://mashrooteh.org/shakhs/sepasalar): اصلاحگر دیوانی عهد ناصری
- [میرزا تقی‌خان امیرکبیر](https://mashrooteh.org/shakhs/amir-kabir): اصلاحگر کشته‌شدهٔ آغاز ناصری
- [میرزا حسن رشدیه](https://mashrooteh.org/shakhs/rushdiyeh): بنیانگذار دبستان نو
- [ویلیام مورگان شوستر](https://mashrooteh.org/shakhs/shuster): خزانه‌دار مجلس دوم؛ بهانهٔ اولتیماتوم روس
- [مرتضی‌قلی‌خان صنیع‌الدوله](https://mashrooteh.org/shakhs/sani-al-dowleh): نخستین رئیس مجلس

## Events

- [نهضت تنباکو](https://mashrooteh.org/ruydad/tobacco): دی ۱۲۶۹
- [بست شاه عبدالعظیم](https://mashrooteh.org/ruydad/bast-abdolazim): آذر ۱۲۸۴
- [مهاجرت قم و بست سفارت انگلیس](https://mashrooteh.org/ruydad/qom-migration): تیر ۱۲۸۵
- [فرمان مشروطه](https://mashrooteh.org/ruydad/farman): ۱۴ مرداد ۱۲۸۵
- [امضای قانون اساسی](https://mashrooteh.org/ruydad/constitution-signed): ۹ دی ۱۲۸۵
- [قرارداد ۱۹۰۷ روس و انگلیس](https://mashrooteh.org/ruydad/anglo-russian-1907): ۹ شهریور ۱۲۸۶
- [قتل اتابک](https://mashrooteh.org/ruydad/atabak-killed): ۹ شهریور ۱۲۸۶
- [متمم قانون اساسی و نزاع مشروعه](https://mashrooteh.org/ruydad/supplementary-law): ۱۴ مهر ۱۲۸۶
- [به توپ بستن مجلس](https://mashrooteh.org/ruydad/majlis-bombarded): ۲ تیر ۱۲۸۷
- [ایستادگی و محاصرهٔ تبریز](https://mashrooteh.org/ruydad/tabriz-siege): ۱۵ تیر ۱۲۸۷
- [فتح تهران](https://mashrooteh.org/ruydad/tehran-opened): ۲۲ تیر ۱۲۸۸
- [خلع محمدعلی‌شاه و تاج احمدشاه](https://mashrooteh.org/ruydad/ahmad-enthroned): ۲۵ تیر ۱۲۸۸
- [اعدام شیخ فضل‌الله نوری](https://mashrooteh.org/ruydad/nuri-executed): ۱۱ مرداد ۱۲۸۸
- [شوستر و اولتیماتوم روس](https://mashrooteh.org/ruydad/shuster-ultimatum): آذر ۱۲۹۰
- [کودتای سوم اسفند ۱۲۹۹](https://mashrooteh.org/ruydad/coup-1299): ۳ اسفند ۱۲۹۹

## Monarchs

- [شاه سلطان حسین](https://mashrooteh.org/shah/soltan-hoseyn): ۱۰۷۳–۱۱۰۱
- [طهماسب دوم](https://mashrooteh.org/shah/tahmasp-ii): ۱۱۰۱–۱۱۱۱
- [نادرشاه افشار](https://mashrooteh.org/shah/nader-shah): ۱۱۱۴–۱۱۲۶
- [کریم‌خان زند](https://mashrooteh.org/shah/karim-khan): ۱۱۳۰–۱۱۵۸
- [لطفعلی‌خان زند](https://mashrooteh.org/shah/lotf-ali-khan): ۱۱۶۸–۱۱۷۳
- [آقامحمدخان قاجار](https://mashrooteh.org/shah/agha-mohammad-khan): ۱۱۷۵–۱۱۷۶
- [فتحعلی‌شاه](https://mashrooteh.org/shah/fath-ali-shah): ۱۱۷۶–۱۲۱۳
- [محمدشاه](https://mashrooteh.org/shah/mohammad-shah): ۱۲۱۳–۱۲۲۷
- [ناصرالدین‌شاه](https://mashrooteh.org/shah/naser-al-din): ۱۲۲۷–۱۲۷۵
- [مظفرالدین‌شاه](https://mashrooteh.org/shah/mozaffar-al-din): ۱۲۷۵–۱۲۸۵
- [محمدعلی‌شاه](https://mashrooteh.org/shah/mohammad-ali-shah): ۱۲۸۵–۱۲۸۸
- [احمدشاه](https://mashrooteh.org/shah/ahmad-shah): ۱۲۸۸–۱۳۰۴
- [رضاشاه](https://mashrooteh.org/shah/reza-shah): ۱۳۰۴–۱۳۲۰
- [محمدرضاشاه](https://mashrooteh.org/shah/mohammad-reza-shah): ۱۳۲۰–۱۳۵۷

## Periods

- [فرجام صفویه](https://mashrooteh.org/dowreh/fall-safavid): 1073–1114
- [کشورگشایی نادری](https://mashrooteh.org/dowreh/naderi): 1114–1126
- [فاصلهٔ زند](https://mashrooteh.org/dowreh/zand): 1130–1173
- [بنیان قاجار](https://mashrooteh.org/dowreh/qajar-founding): 1173–1227
- [عصر ناصری](https://mashrooteh.org/dowreh/naseri): 1227–1275
- [نهضت تنباکو](https://mashrooteh.org/dowreh/tobacco): 1269–1271
- [جنبش مشروطه](https://mashrooteh.org/dowreh/mashruteh): 1284–1287
- [استبداد صغیر](https://mashrooteh.org/dowreh/minor-tyranny): 1287–1288
- [مجلس دوم و اولتیماتوم](https://mashrooteh.org/dowreh/second-majlis): 1288–1290
- [جنگ و برافتادن قاجار](https://mashrooteh.org/dowreh/collapse-qajar): 1293–1304
- [پهلوی نخست](https://mashrooteh.org/dowreh/pahlavi-i): 1304–1320
- [پهلوی دوم](https://mashrooteh.org/dowreh/pahlavi-ii): 1320–1357