مشیرالدوله · صدراعظم مشروطه · وزیر امور خارجه
میرزا نصرالله خان مشیرالدوله نایینی
نخستین صدراعظم مشروطه و سازماندهنده انتقال قانونی قدرت
زاد
هجری شمسی
شاهنشاهی
۲۳۹۹
میلادی
۱۸۴۰
مرگ
هجری شمسی
شاهنشاهی
۲۲ شهریور ۲۴۶۶
میلادی
۱۳ سپتامبر ۱۹۰۷
- تبار و خاستگاه
- نائین / دارالخلافه تهران.
- خانواده
- میرزا نصرالله خان مشیرالدوله نایینی؛ پدر حسن پیرنیا (مشیرالملک) و حسین پیرنیا (مؤتمنالملک).
- پایگاه اجتماعی
- دیوانسالاران حرفهای و رجال اصلاحطلب وزارت امور خارجه.
- چرا در این داستان است
- نخستین صدراعظم مشروطه، سرپرست تدوین اسناد اساسی مجلس اول و سازماندهنده انتقال مسالمتآمیز قدرت.
خلاصه
نخستین صدراعظم حکومت مشروطه، وزیر امور خارجه کهنهکار و سرپرست تدوین اسناد اساسی مجلس اول و نظامنامه انتخابات.
زندگی و کار
صدارت مشروطه و پایهگذاری نهادهای قانون
با عزل عینالدوله صدارت را پذیرفت و با اعتمادسازی میان دربار و متحصنان، فرامین مشروطیت را ابلاغ کرد. او مجلس موقت مدرسه نظامی را برپا داشت و فرزندان حقوقدان خود را مأمور نگارش نظامنامه انتخابات نمود.
منابع
امیر خادم، ماجرای مشروطه
ماجرای مشروطه؛ گفتار بیستویکم
مشیرالدوله نایینی دیوانسالاری اصلاحطلب بود که با جلب اعتماد توأمان دربار و متحصنان، گذار مسالمتآمیز به مشروطیت را ممکن ساخت.
ناظمالاسلام کرمانی، تاریخ بیداری ایرانیان
تاریخ بیداری ایرانیان
ناظمالاسلام صدارت او را آغاز گشایش کارها و پایان استبداد عینالدوله میداند.
پادشاه همزمان
- مظفرالدین شاه قاجارپادشاه فرمان مشروطه
رویدادها
- عزل عینالدوله و انتصاب مشیرالدوله به صدارت عظما۶ مرداد ۱۲۸۵ (شاهنشاهی ۲۴۶۵)
- صدور فرمان مشروطیت توسط مظفرالدینشاه۱۴ مرداد ۱۲۸۵ (شاهنشاهی ۲۴۶۵)
- تشکیل مجلس موقت در مدرسه نظامی تهران۲۶ مرداد ۱۲۸۵ (شاهنشاهی ۲۴۶۵)
- تصویب و توشیح نظامنامه انتخابات صنفی و طبقاتی مجلس اول۱۷ شهریور ۱۲۸۵ (شاهنشاهی ۲۴۶۵)
- توشیح قانون اساسی ۵۱ مادهای مشروطه توسط مظفرالدینشاه۸ دی ۱۲۸۵ (شاهنشاهی ۲۴۶۵)
- مهاجرت کبری علمای تهران به قم۲۴ تیر ۱۲۸۵ (شاهنشاهی ۲۴۶۵)
- تاجگذاری محمدعلیشاه و بیاعتنایی به نمایندگان مجلس۲۸ دی ۱۲۸۵ (شاهنشاهی ۲۴۶۵)
- بستنشینی اصناف و تجار در باغ سفارت بریتانیا۲۷ تیر ۱۲۸۵ (شاهنشاهی ۲۴۶۵)
- گشایش دارالشورای ملی و آغاز کار مجلس اول۱۴ مهر ۱۲۸۵ (شاهنشاهی ۲۴۶۵)
- ترور میرزا علیاصغرخان اتابک اعظم در بهارستان۸ شهریور ۱۲۸۶ (شاهنشاهی ۲۴۶۶)
- تصویب امتیازنامهٔ دوازدهگانهٔ تأسیس بانک ملی ایران۲۸ دی ۱۲۸۵ (شاهنشاهی ۲۴۶۵)
پیوستگان
- میرزا حسنخان مشیرالدوله (پیرنیا)حقوقدان؛ بانی مدرسه علوم سیاسی؛ دولتمرد مشروطه
- میرزا حسینخان مؤتمنالملک (پیرنیا)رئیس قانونمدار مجلس شورای ملی
- مظفرالدین شاه قاجارپادشاه فرمان مشروطه و قانون اساسی
- عبدالمجید میرزا عینالدولهصدراعظم آغاز جنبش؛ سپس فرماندهٔ سپاه دولتی بر تبریز