عصر مظفری
۷ خرداد ۱۲۸۰
شاهنشاهی
۷ خرداد ۲۴۶۰
میلادی
۲۸ مه ۱۹۰۱
این ورقه بخشی از استقراض نخست دولت ایران از روسیه (۲۲.۵ میلیون روبل) است. امتیاز دارسی در همان سالهای تهی بودن خزانه بسته شد؛ نفت جنوب در برابر وام شمال.
خلاصه
واگذاری انحصار ۶۰ ساله نفت در سراسر ایران (به جز ۵ ولایت شمالی) به ویلیام ناکس دارسی در ازای ۲۰ هزار پوند نقد و ۱۶ درصد سود خالص سالانه.
زمینه
نیاز دربار مظفری به منابع مالی جدید و وساطت آنتوان کتابچیخان و سر هنری ولف در لندن.
چه رخ داد
۱. قرارداد ۶۰ ساله نفت در ۷ خرداد ۱۲۸۰
امتیاز انحصاری نفت در سراسر ایران (به جز ۵ ولایت شمالی) به ویلیام ناکس دارسی واگذار شد با ۲۰ هزار پوند نقد و ۱۶ درصد سود خالص سالانه.
پیامد
پایهگذاری صنایع عظیم نفت خاورمیانه و نفوذ اقتصادی بریتانیا در جنوب غربی ایران.
داوری منابع
امتیاز دارسی شالوده بزرگترین کارتل نفتی خاورمیانه را در جنوب غربی ایران ریخت.
دوره
پادشاه
کسان
- میرزا علیاصغرخان امینالسلطانصدراعظم سهپادشاه قاجار؛ کشتهٔ بهارستان
امضا و پیشبرد قرارداد ۱۸ مادهای نفت دارسی.
- مظفرالدینشاهشاه فرمان و قانون اساسی
صدور دستخط همایونی برای امتیاز نفت.