عصر مظفری
اسفند ۱۲۸۰
شاهنشاهی
اسفند ۲۴۶۰
میلادی
مارس ۱۹۰۲
این ورقه بخشی از استقراض نخست دولت ایران از روسیه (۲۲.۵ میلیون روبل) است. وام دوم همان گروگانگیری گمرک را تکمیل کرد و تعرفهٔ نوز را ناگزیر ساخت.
خلاصه
اخذ ۱۰ میلیون روبل وام تکمیلی از بانک استقراضی روس برای تأمین سفر دوم مظفرالدینشاه و واگذاری امتیاز جاده شوسه جلفا–تبریز–تهران.
زمینه
اتمام وجوه وام اول و اصرار مظفرالدینشاه بر سفر دوم فرنگستان در اسفند ۱۲۸۰ ش.
چه رخ داد
۱. وام ۱۰ میلیون روبلی و راه جلفا
امینالسلطان وام دوم روسی را با امتیاز جاده شوسه جلفا–تبریز–تهران امضا کرد.
پیامد
تعمیق انزوای اتابک و آغاز تماسهای محرمانه آیتالله بهبهانی با سفارت بریتانیا.
داوری منابع
وام دوم انزوای سیاسی اتابک را تشدید کرد و مخالفت بهبهانی با دربار را آغاز نمود.
دوره
پادشاه
کسان
- میرزا علیاصغرخان امینالسلطانصدراعظم سهپادشاه قاجار؛ کشتهٔ بهارستان
انعقاد دومین وام ۱۰ میلیون روبلی از مسکو.
- سید عبدالله بهبهانیپیشوای سیاسیتر روحانیان مشروطهخواه تهران
آغاز مخالفت و تماسهای محرمانه با سفارت بریتانیا علیه وام روس.
- مظفرالدینشاهشاه فرمان و قانون اساسی
استفاده از وام برای سفر دوم فرنگستان.