امینالدوله · صدراعظم
میرزا علیخان امینالدوله
صدراعظم اصلاحگر کوتاهعمر، پیش از بستنشینیها
مرگ
هجری شمسی
۱۲۸۳
شاهنشاهی
۲۴۶۳
میلادی
۱۹۰۴
- تبار و خاستگاه
- خاندان دیوانی؛ میرزا علیخان.
- خانواده
- از رجال اصلاح پیش از بستها.
- پایگاه اجتماعی
- صدراعظم اصلاحگر، وابسته به مهر شاه.
- چرا در این داستان است
- کسروی کارهای او را در مقدمات بیداری میآورد: دبستان، کاستن از خودسری بلژیکیها.
خلاصه
صدراعظم اصلاحخواه مظفرالدینشاه، پیش از عینالدوله. با دبستان و کاستن از خودسری بلژیکیهای گمرک شناخته میشود. کسروی کارهای او را در شمار مقدمات بیداری میآورد. پیش از صدور فرمان مرد.
زندگی و کار
صدارت کوتاه
پیش از عینالدوله آمد و رفت. آدمیت او را از تبار اصلاح دیوانی میداند؛ محدود و ناتوان از شکستن دستگاه امتیاز. پیش از فرمان مرد.
داوری منابع
اینها حکم تاریخ نیستند. حرف هر کتاب جدا آمده تا کسروی با ناظمالاسلام یا براون قاطی نشود.
احمد کسروی — تاریخ مشروطهٔ ایران
گفتار یکم؛ «امینالدوله و کارهای او»
کسروی او را در ردیف کسانی میگذارد که راه را برای بیداری گشودند، نه در ردیف خودکامگان. لحن کتاب دربارهٔ او از عینالدوله نرمتر است.
فریدون آدمیت — ایدئولوژی نهضت مشروطیت ایران
رجال اصلاح پیش از مشروطه
آدمیت امینالدوله را از تبار اصلاح دیوانی میخواند؛ محدود، وابسته به مهر شاه، و ناتوان از شکستن دستگاه امتیاز.
پادشاه همزمان
- مظفرالدینشاهشاه فرمان مشروطه
پیوستگان
- عبدالمجید میرزا عینالدولهصدراعظم آغاز جنبش؛ سپس فرماندهٔ سپاه دولتی بر تبریز
- مظفرالدینشاهشاه فرمان و قانون اساسی