برو به محتوا
شیر و خورشید

گاهنامهٔ مشروطه

معلم محمدعلی‌شاه

شابشال‌خان
معلم روسی‌مشرب شاه؛ نماد نفوذ دربار در روایت کسروی
تبار و خاستگاه
تاتار کریمه؛ معلم و ندیم محمدعلی.
پایگاه اجتماعی
وابسته به مدار روس در دربار.
چرا در این داستان است
در تصویر کسروی از کالسکهٔ باغشاه، شمشیر به دست ایستاده.

خلاصه

معلم و ندیم محمدعلی‌شاه، از تبار تاتار کریمه و وابسته به مدار روس. کسروی او را در کالسکهٔ شاه، شمشیر به دست، در راه باغشاه تصویر می‌کند. در ذهن خوانندهٔ کتاب، سایهٔ پترزبورگ بر دوش شاه است.

زندگی و کار

سایهٔ پترزبورگ

براون حضور مشاوران روسی را ساخت قدرت شاه می‌داند. شابشال جزئی از همان ساخت است.

داوری منابع

این‌ها حکم تاریخ نیستند. حرف هر کتاب جدا آمده تا کسروی با ناظم‌الاسلام یا براون قاطی نشود.

احمد کسروی — تاریخ مشروطهٔ ایران
گفتار یازدهم؛ رفتن شاه به باغشاه

کسروی یک سوی کالسکه را شابشال شمشیر به دست می‌گذارد و سوی دیگر را لیاخوف. این تصویر بیشتر از شرح شغل، کار می‌کند.

ادوارد گرانویل براون — The Persian Revolution of 1905–1909
دربار محمدعلی‌شاه

براون حضور مشاوران روسی و قزاق را ساخت قدرت شاه می‌داند. شابشال در این روایت جزئی از همان ساخت است.

پادشاه همزمان

رویدادها

پیوستگان