برو به محتوا
شیر و خورشید

گاهنامهٔ مشروطه

سرهنگ (پولکوونیک) · میرزا

میرزا فتحعلی آخوندزاده
پیشگام نقد سکولار و درام‌نویسی مدرن

زاد

هجری شمسی

۱۱۹۱

شاهنشاهی

۲۳۷۱

میلادی

۱۸۱۲

مرگ

هجری شمسی

۱۸ اسفند ۱۲۵۶

شاهنشاهی

۱۸ اسفند ۲۴۳۶

میلادی

۱۸۷۸

تبار و خاستگاه
شکی (قفقاز)؛ تبار تبریزی خامیه.
خانواده
میرزا فتحعلی آخوندوف؛ مترجم رسمی نایب‌السلطنه قفقاز.
پایگاه اجتماعی
افسران ارتش امپراتوری روسیه و نمایشنامه‌نویسان پیشرو.
چرا در این داستان است
بنیان‌گذار نقد صریح سکولار و درام‌نویسی نوین در حوزه زبان فارسی و ترکی.

خلاصه

نمایشنامه‌نویس و ناقد رادیکال مستقر در تفلیس. مؤلف «تمثیلات» و «مکتوبات کمال‌الدوله». او هرگونه سازگاری شریعت با دموکراسی غربی را نفی کرد و مروج نقد سکولار بود.

زندگی و کار

تمثیلات و مکتوبات کمال‌الدوله

نخستین نمایشنامه‌های مدرن خاورمیانه را نگاشت؛ مکتوبات کمال‌الدوله را در نقد مذهب و استبداد تحریر کرد و در نامه‌ای به مستشارالدوله امکان انطباق شریعت سنتی با دموکراسی غربی را باطل دانست.

داوری منابع

این‌ها حکم تاریخ نیستند. حرف هر کتاب جدا آمده تا کسروی با ناظم‌الاسلام یا براون قاطی نشود.

فریدون آدمیت — ایدئولوژی نهضت مشروطیت ایران
اندیشه‌های آخوندزاده

آدمیت او را رادیکال‌ترین اندیشمند ماده‌باور قرن نوزدهم در نقد استبداد شرقی می‌داند.

امیر خادم — ماجرای مشروطه
ماجرای مشروطه؛ گفتار نهم

نامه انتقادی او به مستشارالدوله نشان داد که تلفیق شریعت و حقوق مدرن با چالش‌های بنیادین روبروست.

پادشاه همزمان

رویدادها

پیوستگان