{"id":"masjid-shah-1323","title":"هنگامهٔ مسجد شاه و منبر سید جمال واعظ","date":{"solarYear":1284,"solarMonth":9,"solarDay":22,"gregorianYear":1905,"gregorianMonth":12,"gregorianDay":13},"tier":"secondary","category":"political","summary":"فردای فلک تجار قند، بازار به مسجد شاه رفت. سید جمال‌الدین واعظ اصفهانی بر منبر شرط مسلمانی شاه را گفت و حاج میرزا ابوالقاسم امام‌جمعه او را بابی خواند. دو سید همان شب کوچ به عبدالعظیم را گذاشتند.","citations":[{"sourceId":"kasravi","locus":"گفتار دوم؛ پیش آمد مسجد شاه","text":"کسروی منبر سید جمال واعظ اصفهانی را در مسجد شاه می‌آورد، و فریاد امام‌جمعه را که او را بی‌دین و بابی خواند. نامه‌ای را که هوادار شیخ فضل‌الله کتک دو سید را بزرگ نموده دروغ می‌شمارد."}],"personIds":["tabatabai","behbahani","seyyed-jamal-vaez"],"personDeeds":{"tabatabai":"از جنگ حیدری و نعمتی ترسید و کوچ به عبدالعظیم را جلو انداخت.","behbahani":"با طباطبایی همراهان را از دست برداشتن بازداشت.","seyyed-jamal-vaez":"بر منبر گفت اگر شاه مسلمان است با علما همراهی خواهد کرد."},"periodId":"mashruteh","monarchId":"mozaffar-al-din","aliases":["مسجد شاه ۱۳۲۳","غوغای مسجد شاه","منبر سید جمال واعظ"],"context":"فردای فلک تجار قند، بازار به مسجد شاه رفت. تولیت با حاج میرزا ابوالقاسم امام‌جمعه بود، داماد شاه. کسروی این هنگامه را پل میان چوب و خروج به عبدالعظیم می‌نویسد.","whatHappened":[{"title":"۱. منبر سید جمال واعظ و فریاد امام‌جمعه","body":"سید جمال‌الدین واعظ اصفهانی، که با سید جمال اسدآبادی یکی نیست، بر منبر رفت و گفت:\n\n«اعلیحضرت شاهنشاه اگر مسلمان است با علمای اعلام همراهی خواهد فرمود و عرایض بیغرضانه علماء را خواهد شنید... و الا اگر...»\n\nامام‌جمعه برآشفت:\n\n«ای سید بیدین، ای لامذهب، بی‌احترامی بشاه کردی. ای کافر، ای بابی، چرا بشاه بد میگویی؟...»\n\nسید جمال پاسخ داد که بی‌احترامی نکرده و کلمهٔ «اگر» معنا دارد. امام‌جمعه کسان خود را خواند که بزنند. دو سید به همراهان گفتند دستی درنیاورند."},{"title":"۲. تصمیم کوچ","body":"طباطبایی همان شب گفت اگر در شهر بمانند عین‌الدوله امام‌جمعه را به جنگ حیدری و نعمتی برانگیزد، و اگر به تجار نپیوندند خواهند گفت ملایان قند را گران کردند. پس بهتر است چند روزی در شهر نباشند و به عبدالعظیم بروند."}],"aftermath":"خروج فردا بست صغری شد. کسروی نامهٔ هوادار شیخ فضل‌الله را که کتک دو سید را بزرگ می‌نماید دروغ می‌شمارد."}