{"id":"dismissal-of-naus-prioux","title":"عزل جوزف نوز و پایان تصدی بلژیکی‌ها بر گمرکات ایران","date":{"solarYear":1285,"solarMonth":11,"solarDay":20,"gregorianYear":1907,"gregorianMonth":2,"gregorianDay":9},"tier":"primary","category":"political","summary":"با پیگیری قاطع وکلای مجلس و در پی اولتیماتوم انجمن ایالتی تبریز، جوزف نوز وزیر کل گمرکات و پست به همراه دستیارش پریو برکنار شدند. خشم عمومی تجار از تعرفه‌های ناعادلانه به سود روسیه و تحقیر بازرگانان، دولت و دربار را ناگزیر به الغای وزارت گمرکات و اخراج وی ساخت.","citations":[{"sourceId":"khadem","locus":"ماجرای مشروطه؛ گفتار بیست‌وچهارم","text":"نوز با تبدیل گمرکات به وثیقه استقراض روسیه، نماد تسلط بیگانه بر اقتصاد ملی بود و اخراج او پیروزی بزرگ مجلس شد."}],"personIds":["joseph-naus","saad-al-dowleh","mohammad-ali-person"],"personDeeds":{"joseph-naus":"برکناری از مسند وزارت گمرکات و ترک اجباری کرسی‌های مدیریتی پس از سال‌ها حکمرانی مالی.","saad-al-dowleh":"افشاگری علیه تخلفات مالی نوز در صحن مجلس و مخالفت بنیادین با اعطای سمت وزارت به اتباع بیگانه.","mohammad-ali-person":"صدور حکم عزل نوز برای فرونشاندن شورش تبریز و جلوگیری از انسداد خطوط تجاری."},"periodId":"mashruteh","monarchId":"mohammad-ali-shah","aliases":["اخراج مسیو نوز","عزل نوز و پریو","برکناری مستشاران بلژیکی"],"context":"جوزف نوز بلژیکی، مدیر کل گمرکات و پست، با تبدیل عواید گمرک به وثیقه وام‌های روسیه و اعمال تعرفه‌های تبعیض‌آمیز ۱۹۰۳، صنایع داخلی و بازرگانان ایرانی را فلج ساخته بود. انتشار عکس بالماسکه او نیز خشم روحانیان را برانگیخته بود.","whatHappened":[{"title":"۱. اولتیماتوم انجمن تبریز و عزل نوز","body":"انجمن ایالتی تبریز با تعطیلی بازار و تهدید به بستن مرزهای تجاری، اخراج فوری نوز و دستیارش پریو را شرط بازگشایی بازار اعلام کرد. وکلای مجلس نیز در صحن بهارستان پرده از تخلفات مالی او برداشتند. محمدعلی‌شاه در ۲۰ بهمن ۱۲۸۵ تسلیم شد و فرمان عزل نوز را صادر کرد و تصدی گمرکات به وزارت مالیه واگذار گردید."}],"aftermath":"برکناری مستشاران بلژیکی نخستین پیروزی قاطع مجلس در قطع دست بیگانگان از شریان‌های مالی کشور بود.","chronology":[{"date":{"solarYear":1285,"solarMonth":11,"solarDay":20,"gregorianYear":1907,"gregorianMonth":2,"gregorianDay":9},"title":"عزل رسمی جوزف نوز","text":"صدور دستخط شاه مبنی بر اخراج نوز و پریو از اداره گمرکات ایران."}]}