# بازگشت اتابک اعظم به ایران و تشکیل کابینه رئیس‌الوزرایی

تاریخ: ۳۰ فروردین ۱۲۸۶ | شاهنشاهی ۳۰ فروردین ۲۴۶۶ | ۲۰ آوریل ۱۹۰۷ تا ۱۲ اردیبهشت ۱۲۸۶ | شاهنشاهی ۱۲ اردیبهشت ۲۴۶۶ | ۲ مه ۱۹۰۷
رده: رویداد اصلی و بنیادین
موضوع: political

## خلاصه
میرزا علی‌اصغرخان اتابک اعظم پس از جان به در بردن از سوءقصد اجتماعیون عامیون در باکو، از طریق انزلی وارد کشور شد. با میانجی‌گری مجلس به تهران آمد و در ۱۲ اردیبهشت کابینه‌ای با حضور فرمانفرما و کامران میرزا تشکیل داد و عنوان رسمی «رئیس‌الوزرا» را تثبیت کرد.

## زمینه
استعفای مشیرالدوله و ناکارآمدی کابینه گذار وزیر افخم که محمدعلی‌شاه را واداشت کهنه‌کارترین سیاستمدار قاجار، میرزا علی‌اصغرخان امین‌السلطان اتابک اعظم را از تبعید چهارساله اروپایی فرابخواند.

## ۱. سوءقصد باکو، تحصن انزلی و ورود به پایتخت
اتابک در باکو از سوءقصد فداییان جان به در برد. در انزلی مجاهدان مانع ورود او شدند اما با پادرمیانی مجلس وارد کشور شد و در ۳۰ فروردین ۱۲۸۶ به تهران رسید.

## ۲. تشکیل کابینه رئیس‌الوزرایی و حضور کامران میرزا در مجلس
در ۱۲ اردیبهشت ۱۲۸۶، اتابک با معرفی وزیران جدید رسماً مسند «رئیس‌الوزرا» را به دست گرفت. او کامران میرزا نایب‌السلطنه (وزیر جنگ) و فرمانفرما (وزیر عدلیه) را به صحن مجلس آورد و متعهد شد دولت هفتگی در بهارستان حاضر شده و پاسخگوی نمایندگان باشد.

## پیامد
ایجاد توازن شکننده چهارماهه میان شاه و مجلس تا زمان ترور خونین اتابک در ۸ شهریور ۱۲۸۶.

## منابع
- [khadem / ماجرای مشروطه؛ گفتار بیست‌وپنجم] اتابک اعظم با کشاندن کامران میرزای مستبد به بهارستان، کوشید پلی میان دربار و آرمان‌های مجلس بسازد.

## کسان
- amin-al-soltan: ورود به تهران، اخذ رأی اعتماد از بهارستان، استقرار نظم در پاسخگویی وزرا و ایجاد همگرایی موقت میان شاه و مجلس.
- mohammad-ali-person: انتصاب اتابک به ریاست وزرا با هدف مهار تندروی‌ها و بازگرداندن ثبات به کشور.
- sani-al-dowleh: استقبال از صدارت اتابک به عنوان تدبیری برای کاهش تنش‌های دربار و مجلس.
- saad-al-dowleh: حمایت سیاسی از اتابک بر مبنای دوستی دیرین و امید به نظم‌بخشی مالی به کشور.
- haydar-khan: سازمان‌دهی شبکه اطلاعاتی فداییان جهت رصد اقدامات اتابک پس از ترور نافرجام قفقاز.
- farmanfarma-person: پذیرش وزارت عدلیه در کابینه رئیس‌الوزرایی اتابک اعظم.
صفحه: https://mashrooteh.org/ruydad/amin-al-soltan-atabak-return